Hoşgeldiniz Sayın Ziyaretçi; ÜYE OLUN ya da üye iseniz GİRİŞ YAPIN.
biz-sizi-arayalim
biz-sizi-arayalim
Yabancı Dil Eğitim Seti
Okul öncesi eğitim vatandaşın cebini yaktı
Okul öncesi eğitim vatandaşın cebini yaktı
Aday öğretmenler il tercihi yapacaklar
Aday öğretmenler il tercihi yapacaklar
Maliye Bakanlığı 25 uzman yardımcısı alacak
Maliye Bakanlığı 25 uzman yardımcısı alacak
2015 ODTÜ Akademik Parsonel Alımı
2015 ODTÜ Akademik Parsonel Alımı

kpss-egitim-setleri
KPSS PRATİK BİLGİLER
KPSS Rehberlik
KPSS Genel Yetenek
KPSS Genel Kültür
KPSS Eğitim Bilimleri
KPSS A Alan Bilgisi
KPSS Deneme Sınavları
KPSS Videolar
Türkiye'nin Toprak Yapısı

reklam

Türkiye'nin Toprak Yapısı


Toprak; kayaçların fiziksel, kimyasal, biyolojik olarak ayrışması ile oluşan içerisinde ve üzerinde canlı organizma barındıran, belli oranlarda hava, su, organik ve inorganik madde içeren, bitkilere durak yeri ve besin kaynağı olan ve yerkabuğunu ince bir şekilde saran örtüdür. Toprak üç katmandan meydana gelir. Bu katmanlara horizon denir.


1. A Horizonu: Toprağa en üst katı olup, organik madde bakımından zengindir. Kireç ve tuz yıkanmadan dolayı azdır.
2. B Horizonu: Ayrışma tam olarak tamamlanmamıştır. A horizonundan gelen maddeler burada birikir.
3. C Horizonu: Anakayanın üstündeki kattır. Kaya parçaları halinde bir yapı sergilenir.

Toprağın oluşumunu etkileyen faktörler:
- İklim (En önemlisi)
- Anakaya
- Yerşekilleri
- Canlılar
- Zaman

TÜRKİYE'NİN TOPRAK TİPLERİ


Taşınmış ve yerli toprak tiplerinin hemen hepsi Türkiye'de görülmektedir. Kıyı ovaları ile iç bölge ovaları taşınmış topraklardan oluşmuştur. Türkiye'deki toprakların en büyük bölümünü yerli topraklar meydana getirir. Bunların yayılış alanları iklim bölgelerine bağlıdır. Bunlar:


1. Laterit: Doğu Karadeniz'de görülür. Çay tarımına elverişlidir.

2. Podzol: Batı Karadeniz'de görülür. Nemli kıyı bölgelerimizde genellikle iğne yapraklı ormanlık arazilerde görülür.

3. Esmer kahverengi orman toprağı: Karadeniz, Ege ve Akdeniz'in Adana Bölümü dağlık alanlarında görülür.

4. Terra - Rossa (Kırmızı renkli topraklar): Ege Bölgesi ile güney kıyılarımızda görülür. Turunçgil tarımına çok elverişlidir.

5. Kahverengi ve kestane rengi step toprağı: İç Anadolu ile Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde görülür. Tahıl tarımına elverişlidir. Daha çok bu amaçla kullanılır. İç bölgelerimizin en kurak yerlerinde boz renkli ve tuzlu topraklar görülür.

6. Çernozyumlar: Dünya'nın en verimli toprağıdır. Ancak ülkemizde bulundukları Erzurum - Kars Yöresinin yüksekliği ve iklim özellikleri bu topraktan yararlanmamızı engelliyor.

Tüflü toprak: Magmadan çıkan malzemenin yaygın olduğu topraklardır. Türkiye'de tüflü topraklar en fazla Doğu Anadolu ve İç Anadolu Bölgesi'nde bulunur.

Alüvyal toprak: Akarsuların, sel sularının yüksek yerlerden aşındırarak taşıdığı alüvyonların alçak kesimlerde biriktirmesiyle oluşan topraklardır. Türkiye'nin kıyı ovalarında alüvyal (taşınmış) topraklar yaygın olarak görülür.

Lös: Rüzgârın taşıdığı topraklardır. Kurak ve yarı kurak yörelerde yaygındır.

Heyelan ve Toprak Kayması


Yerçekiminin etkisiyle yalnız toprak tabakasının yer değiştirmesine toprak kayması, toprakla birlikte alttaki ka-yaların yer değiştirmesine heyelan denir. Heyelan ve toprak kaymasını dört etken kolaylaştırır. Bunlar:
1. Kuvvetli Eğim: Eğim arttıkça yerçekiminin etkisi altında aşağıya doğru hareket kolaylaşır.

2. Su: Toprağın ve kayaların içine sızan su, sürtünmeyi azaltarak hareketi kolaylaştırır.

3. Anakayanın cinsi: Kayaların direnci birbiri ile aynı değildir; bazıları yamaçtan daha kolay kopar. Killi kayalar suyu emerek hamur haline geldiğinden heyelanı artırırlar.

4. Tabakaların Durumu: Tortul tabakaların vadiye doğru eğimli olduğu yamaçlarda göçmeler kolaylaşır. Hele bu tabakaların alt kısımlarında killi ve kaygan bir tabaka varsa göçme daha kolay gerçekleşir.

İnsan: İnsanlar çeşitli nedenlerle bağlı olarak, (yol, tünel) yamaçların eğimini bozar. Bu durum heyelan olaylarına neden olur.

Türkiye'de Heyelan ve Toprak Kayması


Türkiye'de ortalama yükselti ve engebeli arazi fazla olduğundan heyelan olayları sık görülür. Türkiye'de yer göçmeleri her bölgede görülür. Ancak bölgelere göre arazi yapısı ve iklim koşullarının farklı olması nedeniyle he-yelan olayları bölgeler arası farklılık gösterir. Türkiye'de heyelan olayları en çok Karadeniz Bölgesi'nde görülür.


Bu duruma neden olarak;
- Bölgede eğim ve engebeli arazinin yaygın olması
- İlkbahar aylarında kar erimeleri
- Yağışların fazla olması
- Toprakların killi olması

Not: Türkiye'de heyelan olayları en fazla, kar erimelerine ve yağışlara bağlı olarak ilkbahar mevsiminde görülür. Ülkemizde heyelan olaylarının en fazla görüldüğü bölüm Doğu Karadeniz Bölümüdür.

Toprak aşınması ve erozyon: Yüzeydeki toprağın sel suları ve rüzgâr tarafından taşınması ve süpürülmesine "erozyon" denir. Sel suları yamaçlarda, rüzgârlar ise kurak bölgelerde etkilidirler. Bu yerlerde toprak kuru, gev-şek ve bitki örtüsü cılızdır. Erozyon sonucunda yamaçlar çıplaklaşır ve toprak, örtüsünü kaybeder.

Erozyona Yol Açan Etmenler


- Tarım alanı açma amacıyla ormanların yok edilmesi
- Yangınlarla ormanların tahrip olması
- Yağış rejiminin düzensiz olması
- Yamaçlardaki arazilerin tarımda bilinçsizce kullanılması
- Toprağın yanlış işlenmesi
- Meraların tarla haline dönüştürülmesi ve tahrip edilmesi
- İklimin kurak ve yarıkurak olması

Erozyonun Etkileri


- Verimli tarım arazileri verimsizlesin
- Akarsu taşkınları görülür.
- Kıyı kentleri kıyı gerisinde kalır.
- Bazı bitki ve hayvan türleri yok olur.
- Göl çanaklarını doldurarak baraj göllerinin zamanından önce dolmasına neden olur.
- Kırsal kesimden kente göç başlar.
- Toprak kalınlığı azalır.

Erozyonla Mücadele


- Yamaçlara ağaç dikilmesi
- Tarlaların yatay şeritler halinde eğime dik sürülmesi
- Nöbetleşe ekim yapma
- Basamaklı düzlükler yapma (teraslama)
- Aşırı otlatmayı engellemek
- Ormanların korunması

Türkiye'de Erozyon


Erozyon, toprağın kuru, gevşek ve bitki örtüsünden yoksun alanlarında fazladır. Türkiye yarı kurak bir iklime sahiptir. Bu nedenle Türkiye'de erozyon fazladır. Türkiye'de erozyonun fazla olmasında şu etkenlerin de payı büyüktür.
- Engebeli arazinin fazla olması
- Yağış rejiminin düzensiz olması
- Bitki örtüsünün cılız olması
- Otlakların tarlalara dönüştürülmesi
- Ormanların tahrip edilmesi
- Yanlış arazi kullanımı


Etiketler : türkiye'nin toprak yapısı

KPSS Lise

Facebook Yorumlar

KPSS Eğitim Bilimleri